استاد عرفان
78 بازدید
تاریخ ارائه : 6/18/2013 9:38:00 AM
موضوع: اخلاق و عرفان

هر وقت بین جوانان از دختر و پسر درباره امور معنوی و عرفانی سخنرانی می کنم، بعد از جلسه یک سوال از سوالات آنها مشترک است و آن اینکه «در حال حاضر چه کسی به عنوان استاد اخلاق و عرفان هست تا به خدمتش برسیم؟!» هر کسی به جای بنده باشد لابد در جواب جوان، چند نفر از بزرگان اخلاقی و عرفانی را معرفی می کند. اما بنده وقتی این پرسش را می شنوم یک سوال در ذهنم نقش می بندد و آن اینکه آیا این جوان حداقل‌های اخلاقی و معنوی را انجام می دهد و پله های نخستین معنویت (ترک محرمات و انجام واجبات) را طی کرده است؟ آیا جوان به درجه ای از معنویت رسیده است که اکنون استاد اخلاق و عرفان باید بالا سرش باشد؟ کسانی که تشنه معنویت و عرفان هستند باید بدانند که یک نکته بسیار ظریف در اینجا وجود دارد و آن اینکه عالَم عرفان و معنویت، با سایر عوالم و علوم متفاوت است.

در هر علمی این شاگرد است که باید سراغ استاد و معلم بگیرد اما در عرفان بر عکس است این استاد است که در به در دنبال «شاگرد مستعدّ» می گردد. پس باید خودمان را مستعد کنیم و منتظر استاد اخلاق و عرفان باشیم. با این بیان شاید کمی مقصود خداوند در این آیه برایت روشن شده باشد که فرمود: وَالذینَ جَاهَدُوا فِینَا، لَنَهدِیَنَّهُم سُبُلَنَا. یعنی اگر در مسیر سلوک به سمت خدا تلاش کنی خداوند (به طرق مختلف) دست شما را می گیرد. با این بیان تازه متوجه می شویم که چرا هر وقت از عبد صالح خدا، آیت الله بهجت می پرسیدند: چه کنیم؟ ایشان همیشه این جمله را تکرار می کرد که «به آنچه می دانید عمل کنید، خداوند آنچه را که نمی دانید را برایتان آشکار می کند.» عین عبارت ایشان این است:

«مَن عَمُلَ بما عَلِم وَرَثَهُ اللهُ عِلمَ مَا لَم یَعلَم؛ آنچه می دانید، عمل کنید؛ و در آنچه نمی دانید؛ احتیاط کنید تا روشن شود؛ و اگر روشن نشد، بدانید که بعض معلومات را زیر پا گذاشته اید؛ ... همه می دانند که «رساله عملیه» را باید بگیرند و بخوانند و بفهمند، و تطبیق عمل بر آن نمایند، و حلال و حرام را با آن تشخیص بدهند؛ پس نمی توانند بگویند: «ما نمی دانیم چه بکنیم و چه نکنیم.»